Thursday, September 16, 2021
HomeKhám Phá Bí ẨnĐiểm khác biệt lớn nhất giữa Tần Thủy Hoàng với tất cả...

Điểm khác biệt lớn nhất giữa Tần Thủy Hoàng với tất cả vua chúa Trung Hoa

Nhắc đến Lịch sử Trung Hoa không thể không nhắc đến Tần Thủy Hoàng –  vị hoàng đế đầu tiên xây dựng kỷ nguyên đế quốc quân chủ Trung Hoa kéo dài gần hai thiên niên kỷ (221 TCN – 207 TCN). Với tài chí mưu lược có một không hai, ngay sau khi lên ngôi, Tần Thủy Hoàng đã chọn màu đen là quốc sắc của nhà Tần.

Trong ấn tượng của hậu thế, long bào của các vua chúa Trung Hoa gắn liền với màu vàng là màu sắc chủ đạo, từng được coi là biểu tượng tượng trưng cho bậc Thiên tử cửu ngũ chí tôn. Thế nhưng ít người biết đến, ngay sau khi thống nhất đất nước, trong nghi lễ lên ngôi, Tần Thủy Hoàng đã lựa chọn một bộ long bào màu đen.

Cũng trong giai đoạn đó, màu sắc này đã đóng vai trò chủ đạo trong những bộ y phục của ông. Tuy nhiên  từ sau khi Tần triều suy vong, các Hoàng đế đời sau dần dần không còn dùng màu sắc trên để tạo tác long bào.

Đây có lẽ là điểm khác biệt lớn nhất giữa ông và các vua chúa triều đại khác. Liệu rằng có phải chiếc long bào màu đen của Tần Thủy Hoàng còn ẩn chứa nhiều huyền cơ khiến các hậu nhân đều phải kiêng kỵ?

Giải mã bí mật quốc sắc màu đen triều Tần

Sự thật là người nước Tần tôn sùng màu đen. Từ vua quan tới dân thường, thậm chí cả nô tài đều mặc trang phục màu đen. Ngay cả cách bài trí nơi thiết triều của nước Tần cũng không lộng lẫy nhiều màu như nhiều nước khác, mà lấy màu đen làm chủ đạo.

Trên thực tế, người dân thời nhà Tần thật sự thích màu đen. Theo “Hàn Thư Luật Sử Chí” được ghi chép vào thời Đông Hán (25 TCN – 220), Tần Văn Công (? – 716) ra ngoài đi săn, bắt được một con rồng màu đen.

Long bào hoàng đế Tần Thủy Hoàng
Long bào của Tần Thủy Hoàng được trưng bày triển lãm tại bảo tàng di chỉ Hàn Quang Môn, Trung Quốc (Ảnh: HSW)

Ý nghĩa của màu đen theo quan niệm người Tần đó chính là tượng trưng cho “thủy đức”, tức hành thủy trong Ngũ hành. Người cai trị nước Tần bấy giờ cho rằng bản thân mệnh thủy nên ưa chuộng màu đen. Vì vậy, từ thời Xuân Thu Chiến Quốc (770 – 221 TCN) tới khi vua Tần thống nhất thiên hạ đều tôn sùng màu này.

Theo thuyết Ngũ hành là quan điểm học thuật do nhà âm dương Trâu Diễn (324 – 250 TCN) người nước Tề thời Chiến Quốc khởi xướng. Thuyết này lấy kim, mộc, thủy, hỏa, thổ làm 5 yếu tố xoay chuyển tuần hoàn, được dùng để giải thích sự thịnh suy của mỗi vương triều.

Trong các phim cổ trang, thái giám thường đọc thánh chỉ rằng “Phụng thiên thừa vận, hoàng đế chiếu viết”. Từ “thừa vận” chính là chỉ vận mệnh trong ngũ hành.

Khác với thời Tần, vào thời Hán (202 TCN – 220) lại chuộng “hỏa đức”. Vì vậy, đôi khi người ta gọi thời Hán là Viêm Hán, trong đó chữ “viêm” là nóng. Màu đỏ lại là màu sắc thịnh hành vào thời này.

Không như các nước chư hầu khác, đồ hậu cần của nước Tần do triều đình cung cấp. Cờ hiệu nước Tần đều thống nhất màu đen. Nhà Tần thường dùng cờ hiệu màu đen do văn hóa, đại diện của “thủy đức” trong ngũ hành là màu đen. Ngoài ra, cờ hiệu màu đen càng bí ẩn, khó đoán.

Sau khi nhà Tần suy vong, các Hoàng đế thời sau coi màu đen là màu sắc kiêng kỵ đối với long bào

Từ khi Tần Thủy Hoàng qua đời, giang sơn Tần triều rất nhanh đã đến hồi mạt vận và bị lật đổ bởi Lưu Bang – Hạng Vũ.

Hạng Vũ bại trong tay Lưu Bang, Hán triều kế thừa giang sơn, thay Tần triều cai quản thiên hạ.

Có giai thoại truyền lại rằng, Lưu Bang một mực tin tưởng chính vì Thủy Hoàng chọn màu đen làm long bào nên triều đại nhà Tần mới diệt vong nhanh chóng như vậy.

Vì nghĩ màu đen là màu sắc mang đến sự xui xẻo, tang tóc, từ thời nhà Hán trở đi, các Hoàng đế dần dần ít sử dụng loại màu sắc này để may long bào.

Một lý giải khác dựa trên học thuyết Ngũ Đức thì khẳng định, Tần triều ứng với Thủy Đức, Hán triều lại thuộc Hỏa Đức. Màu biểu trưng cho hỏa là màu đỏ, vì vậy các Hoàng đế nhà Hán lấy sắc đỏ làm màu chủ đạo của long bào để thuận theo âm dương ngũ hành, còn màu đen chỉ mang công dụng “làm nền”.

Cũng có ý kiến cho rằng, Tần Thủy Hoàng vốn có uy danh lẫy lừng. Các vua đời sau biết rằng họ khó có thể đạt tới thành tựu như vị “thiên cổ nhất đế” ấy, cho nên dần đổi long bào thành những màu sắc khác để tỏ lòng tôn kính.

Hoàng đế Ung Chính - Vị vua thứ năm của đế quốc Đại Thanh (Trung Quốc)
Thời nhà Thanh, màu vàng trở thành màu sắc cố định đối với long bào và cũng được coi như biểu tượng của Hoàng đế cùng hoàng tộc. (Tranh minh họa)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dù có nhiều cách lý giải khác nhau, tuy nhiên long bào màu đen cũng dần dần thất sủng sau khi Tần Thủy Hoàng qua đời, Tần triều diệt vong. Mặc dù màu sắc này vẫn xuất hiện trên trang phục của Hoàng đế nhưng nó không còn đóng vai trò chủ đạo, và cũng không còn mang ý nghĩa tôn quý được hoan nghênh như vào thời nhà Tần.

Đến thời nhà Tùy, màu vàng dần được đưa vào sử dụng để may y phục cho nhà vua. Và phải đến khi Thanh triều cai trị Trung Hoa, màu sắc này mới thực sự trở thành biểu tượng của Hoàng đế cùng hoàng tộc.

Theo VnExpress/soha
RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Most Popular

Recent Comments